Üretim planına uyum: sapmaları aksiyona dönüştürün

Ana Sayfa » Kaynaklar » Üretim planına uyum: sapmaları aksiyona dönüştürün

Tahmini okuma süresi: 9 dakika

Vardiya yoğun geçti. Makineler çalıştı, operatörler iş başındaydı, bitmiş ürünler sevk edildi. Ancak hazır olması gereken işlerden ikisi hâlâ bekliyor. Gecikme, yarınki ekibe devrediliyor.

Üretim planına uyum, yoğun çalışma ile plana göre ilerleme arasındaki farkı görmenizi sağlar. Çizelgelediğiniz işlerin gerçekten amaçlandığı gibi yapılıp yapılmadığını ölçer. Asıl değer yalnızca yüzdede değildir: hangi işlerin plana uymadığını ve bir sonraki vardiyadan önce neyin değişmesi gerektiğini bilmektir.

SkyPlanner, bu bulguları aksiyona dönüştürmenize yardımcı olur. Yapay zekâ destekli çizelgeleme motoru Arcturus, üretim kaynaklarınıza ve önceliklerinize göre işlerin çizelgesini hesaplar; Gantt zaman çizelgesi ise ortaya çıkan planı görünür kılar. İş sıralarını sürekli elle yeniden düzenlemek yerine, yapılması gereken işlerin tamamlanmasını engelleyen kısıtları gidermeye odaklanabilirsiniz.

Üretim planına uyum neyi ölçer?

İmalatta üretim planına uyum, gerçekleşen işlerin üretim çizelgesini ne ölçüde izlediğini gösterir. Üretim yapınıza bağlı olarak bu; işlere zamanında başlamak, işleri planlanan zaman aralığında tamamlamak, gereken miktarı üretmek veya belirlenen sıraya uymak anlamına gelebilir.

Vardiya düzeyinde pratik bir ölçüm için tamamlamada plana uyum ile başlayın: çizelgelenen operasyonlar içinde, gereken miktarın tamamı belirlenen zaman aralığında bitirilenlerin oranı. Bu ölçüm, vardiya sorumlusu için önemli bir soruyu yanıtlar: Bir sonraki ekibe söz verdiğimiz işleri tamamlayabildik mi?

Bir sipariş birden fazla iş merkezinden geçiyorsa sayım birimi olarak operasyonu seçin. Sonraki montaj operasyonu henüz başlamamış olsa bile kesim operasyonu plana uygun tamamlanmış olabilir. Bunun yerine siparişleri bir bütün olarak sayıyorsanız, ölçümü tanımlanmış bir tamamlanma noktasında yapın. Aynı yüzde hesabında operasyonları ve siparişlerin tamamını bir arada kullanmayın.

Diğer ölçütlerle arasındaki fark önemlidir:

Ölçüt	Yanıtladığı soru
Tamamlamada plana uyum	Çizelgelenen işler belirlenen zaman aralığında tamamlandı mı?
Üretim miktarı hedefine ulaşma	Planlanan miktarı ürettik mi?
Zamanında teslimat	Müşteri siparişini taahhüt edilen tarihe kadar teslim aldı mı?

Başka bir sipariş için fazladan ürün üretmek, sonraki iş merkezinin ihtiyaç duyduğu işi tamamlamadan da toplam üretim miktarını artırabilir. Benzer şekilde, bir üretim operasyonunun zamanında bitmesi tek başına müşteriye zamanında teslimat yapıldığını göstermez. Bazı sistemler zamanlamaya dayalı bir ölçüt için de “plan hedeflerine ulaşma” ifadesini kullanır. Bu nedenle yalnızca ölçütün adına değil, sayım kurallarına da bakın.

Üretim planına uyum formülü

Burada kullanılan, tamamlanmaya dayalı ölçüm için:

Plana uyum (%) = belirlenen zaman aralığında gereken miktarı eksiksiz tamamlanan planlı operasyonların sayısı ÷ o zaman aralığında tamamlanması planlanan tüm operasyonların sayısı × 100.

Ölçüme başlamadan önce zaman aralığını tanımlayın. Paketleme bölümü bir vardiyayı esas alabilir; öğleden sonraki montaj işini besleyen bir talaşlı imalat operasyonu içinse daha dar bir aralık gerekebilir. Yalnızca yüzdeyi iyi gösterecek bir aralık seçmeyin. Sonraki sürecin işe gerçekten ne zaman ihtiyaç duyduğunu esas alın.

Çizelgelenen her operasyon için şu bilgileri içeren kısa bir kayıt tutmanız gerekir:

• İş veya operasyon referansı ve iş merkezi.
• Planlanan tamamlanma aralığı ve gereken miktar.
• Gerçekleşen tamamlanma zamanı ve tamamlanıp kabul edilen miktar.
• Varsa plandan sapmanın nedeni ve bir sonraki aksiyondan sorumlu kişi.

Karşılaştırmada kullanacağınız, uygulamaya alınmış çizelgeyi saklayın. Bunu, kalan işleri yönlendiren güncel çizelgeden ayrı tutun. Koşullar değiştiğinde planı revize etmek gerekir; ancak dünkü performansı bugün revize edilen tarihlere göre ölçmek, ilk plandan sapmayı gizler.

Örnek: beş operasyon, iki farklı sorun

06:00 ile 14:00 arasındaki sabah vardiyasında beş operasyonu tamamlaması planlanan bir paketleme ekibi düşünün. Her operasyon için kabul edilmiş 100 paket gerekiyor. Bu örnekte bir operasyon, ancak 100 paketin tamamı o vardiya içinde hazır olduğunda plana uygun sayılır.

Operasyon	Gereken paket sayısı	14:00 itibarıyla sonuç	Plana uygun sayılır mı?
A	100	08:00 itibarıyla 100 paket hazır	Evet
B	100	10:00 itibarıyla 100 paket hazır	Evet
C	100	12:00 itibarıyla 100 paket hazır	Evet
D	100	70 paket hazır; paketleme planlanandan uzun sürdü	Hayır
E	100	Başlamadı; karton kutular mevcut değil	Hayır

Çizelgelenen beş operasyondan üçü koşulu sağladı. Dolayısıyla tamamlamada plana uyum oranı 3 ÷ 5 × 100 = %60.

D operasyonunda gerçekten ilerleme kaydedildi. Kalan işin net olması için tamamlanan 70 paketi kaydedin; ancak kısmen tamamlanmış bir operasyonu bütünüyle plana uygun saymayın. E operasyonu paydada kalır: karton kutu eksikliği sapmanın nedenini açıklar, işi hesaptan çıkarmak ise sorunu gizler.

Aynı yüzde, iki farklı iyileştirme ihtiyacına işaret ediyor. D için planlanan süreyi ve kalan işi daha yakından incelemek gerekiyor. E içinse malzemenin işe başlamadan hazır olmasını sağlayacak bir düzeltme gerekiyor. Her iki operatörden de yalnızca “plana uyumu artırmalarını” istemek, işlerin neden geride kaldığını gözden kaçırmak olur.

Vardiya sırasında planlanmamış başka bir parti paketlendiyse bu işi ayrı kaydedin. Bu hesaplamada D veya E’nin yerini almaz. Öğrenmek istediğiniz, ekibin meşgul olmak için başka işler bulup bulmadığı değil, çizelgede verilen taahhütlerin yerine getirilip getirilmediğidir.

Hedef koymadan önce plana uymayan işleri inceleyin

Uyum yüzdesi, planın ne kadarının gerçekleştiğini gösterir. Plana uymayan işlerin kayıtları ise nerede aksiyon almanız gerektiğini gösterir.

Herkes için geçerli bir hedef koymak yerine, tekrar eden nedenlerden başlayın. Tam günleri esas alan bir oran ile dar saatlik aralıkları esas alan bir oran doğrudan karşılaştırılamaz. Beş dakikalık bir paketleme işi de sırf ikisi birer operasyon olarak sayılıyor diye uzun bir talaşlı imalat operasyonuyla eşdeğer değildir. Ana ölçütünüzü tutarlı biçimde kullanın; bunun yanında etkilenen kaynakları ve müşterilere verilen taahhütleri de inceleyin.

Üç soru, bu incelemeyi işe yarar hâle getirir:

İşin çizelgelendiği zamanda yapılması mümkün müydü? Malzeme mevcudiyetini, önceki operasyonları, işe uygun makineleri ve personel durumunu kontrol edin. İki işin de ihtiyaç duyduğu aynı kaynak o sırada mevcut değilse sorun çaba eksikliği değil, plandır. Kapasite planlama rehberi, iş yükü ile mevcut kaynakların nasıl birlikte değerlendirilmesi gerektiğini açıklar.

İş beklenenden uzun mu sürdü? Hazırlık ve üretim sürelerini gerçekleşen sürelerle karşılaştırın. Sürelerin sürekli düşük tahmin edilmesi, sonraki işlere ayrılan zamanı tüketir. Bu tahminleri düzeltmek, bir sonraki plan için daha gerçekçi bir başlangıç sağlar.

İş sırası bilinçli olarak mı değiştirildi? Acil bir müşteri siparişi, diğer işlerin kaydırılmasını gerektirebilir. Bu kararı ve ilk taahhütlere etkisini kaydedin. Yerinde bir öncelik değişikliği görünür olmalı; karşılaştırma planı yeniden yazılarak gizlenmemelidir.

Tamamlanma kaydı bulunmayan işleri kendiliğinden başarılı saymayın; henüz doğrulanmamış olarak değerlendirin. Yüzdeyi performans değerlendirmesinde kullanmadan önce bu kayıtları ekiple birlikte netleştirin. Planlamacı ile operatörler arasındaki iş devrinin uygulamada nasıl yürütüldüğü için üretim sahası kontrolü rehberine bakın.

SkyPlanner ile bir sonraki plana uymayı kolaylaştırın

Ölçüm, ekibin uyguladığı çizelgeyi değiştirdiğinde değer kazanır. SkyPlanner; çizelgeleme hesaplamasını, görsel iş sırasını ve kaydedilen ilerlemeyi bir araya getirir. Böylece her atamayı kendiniz güncellemek zorunda kalmadan, plana uymayan işlerin nedenlerine müdahale edebilirsiniz.

Çizelgeyi mevcut kapasitenize göre oluşturun

SkyPlanner’da iş merkezlerinizi, vardiyalarınızı, operatörlerinizi, operasyon sürelerini ve önceliklerinizi tanımlayın. Arcturus, operasyonları yapılandırılmış kaynaklara ve bağımlılıklara göre çizelgeler. Gantt zaman çizelgesi, işlerin plandaki yerini göstererek bir gecikmenin sonraki işleri nasıl etkilediğini anlamayı kolaylaştırır.

Paketleme örneğinde, doğru süre verileri D’ye yetersiz zaman ayrılmasını önlemeye yardımcı olur. Malzeme durumunu dikkate alan çizelgeleme etkinleştirildiğinde, kaydedilmiş malzeme mevcudiyeti de hesaplamaya katılır. Böylece plan, E’nin ihtiyaç duyduğu karton kutuları da hesaba katabilir.

Bunun avantajı, daha uygulanabilir bir başlangıç planıdır: vardiya sorumlusundan her çakışmayı vardiya sırasında çözmesini beklemek yerine, siparişleri mevcut üretim kapasitesiyle eşleştiren bir plan. Bu hesaplamanın günlük planlamadaki yerini öğrenmek için daha kapsamlı üretim çizelgeleme rehberine bakın.

Planlama girdilerini gerçekleşen ilerlemeyle iyileştirin

SkyPlanner’ın Timer aracı, üretim süresini ve üretilen veya hatalı miktarları kaydeder. İş ve Sipariş Kalemi raporları durum ve ilerlemeyi gösterirken, Tahmini ve Gerçekleşen raporu planlanan süreleri gerçekleşen üretim süreleriyle karşılaştırır.

D’deki gibi tekrar eden süre aşımlarını araştırmak için bu kayıtları kullanın. Paketleme sürekli tahmin edilenden uzun sürüyorsa çizelgelemede kullanılan süreyi düzeltin. Bu, aynı iyimser planı tekrar tekrar yayımlayıp ardından aynı sapmayı açıklamaktan daha yararlıdır.

Bu araçlar incelemeyi destekler. Yukarıdaki tamamlamada plana uyum formülü bir ölçüm yöntemidir; SkyPlanner’ın tam olarak bu sayım kurallarını kullanan hazır bir rapor sunduğu anlamına gelmez.

Kontrolü koruyarak kalan işleri yeniden hesaplayın

Karton kutular geldiğinde veya bir gecikme kullanılabilir süreyi değiştirdiğinde, Arcturus çizelgeyi yeniden hesaplayabilir. Öncelikler, kurallar ve kilitlerle bu hesaplamayı siz yönlendirirsiniz. Yapay zekâ, çizelgeleme hesaplamasını bu talimatlar çerçevesinde yapar; hangi taahhütlerin korunması gerektiğine siz karar verirsiniz.

Gantt görünümü ve sipariş kalemlerinin çizelgelenmiş bitiş zamanları, ortaya çıkan planı incelemenize ve hangi tarihlere dikkat etmeniz gerektiğini görmenize yardımcı olur. Güncel çizelgeyi yenilemek, üretimin toparlanmasını destekler. Uygulamaya alınan ilk planı saklamak ise kesintiden ders çıkarmanızı sağlar. İkisi farklı amaçlara hizmet eder ve her ikisi de önemlidir.

SkyPlanner, açık REST API üzerinden her ERP veya MES ile entegre olur. Böylece daha iyi çizelgeleme için siparişlerinizi ve üretim verilerinizi tuttuğunuz mevcut sistemlerden vazgeçmeniz gerekmez. Çizelgeleme ve raporlama olanaklarını bir arada görmek için SkyPlanner özelliklerini inceleyin.

Daha net bir iş sırası Eskomatic’te neleri değiştirdi?

Fason talaşlı imalat yapan Eskomatic, büyük ölçüde elle düzenlenen iş sıralarının günlük üretime yansıyan sorunlarıyla karşılaşıyordu. Genel durumu görmek emek gerektiriyordu. Malzeme durumunun yeterince görünür olmaması nedeniyle bir eksiklik, işin planlanan başlangıcına çok az zaman kala ortaya çıkabiliyordu.

SkyPlanner’ın mevcut ERP sistemine bağlanmasıyla ekip, Gantt üzerinde daha net bir iş sırasına ve iş yükünü otomatik çizelgeleme olanağına kavuştu. Eskomatic’in uygulamasında eksik malzemeler planlama aşamasında görünür hâle geliyor ve malzeme eksikliğinden kaynaklanan üretim duruşları azaldı. Şirket ayrıca teslimat tarihlerinin daha doğru belirlendiğini ve günlük çizelgelemenin daha net hâle geldiğini belirtiyor.

Plana uyum değerlendirmesi bu tür değişimlere yol açmalıdır: önlenebilir kesintilerin azalması ve iş sırasının daha kolay anlaşılıp uygulanabilmesi. Eskomatic’in hikâyesi bir plana uyum yüzdesi vermiyor; bunun yerine, planın dayandığı koşulları iyileştirmenin pratikteki değerini gösteriyor.

Eskomatic’in müşteri hikâyesinin tamamını okuyun.

Planın tutmadığı bir vardiyayı SkyPlanner demosunda ele alalım

Ekibin yoğun çalışmasına rağmen önemli işlerin tamamlanamadığı yakın tarihli bir vardiya seçin. Çizelgeyi, etkilenen iş merkezlerinin bilgilerini ve işlerin tamamlanmasını engelleyen nedenleri yanınızda getirin.

Siparişlerinizin, kapasitenizin ve önceliklerinizin nasıl daha net bir üretim çizelgesine dönüştürülebileceğini görmek için SkyPlanner demosu için randevu alın. Önce kendiniz denemeyi tercih ederseniz demo verileriyle ücretsiz denemeye başlayın.

İşe yarayan bir plana uyum ölçümü, planın nerede aksadığını gösterir. SkyPlanner, bundan sonraki işler için daha iyi bir plan oluşturmanıza ve bu planı güncel tutmanıza yardımcı olur.

Sık sorulan sorular

Üretim planına uyum oranı kaç olmalı?

Her fabrika için anlamlı olan tek bir yüzde yoktur. Zaman aralığı, sayım birimi, miktar gerekliliği ve üretilen ürünlerin çeşitliliği sonucu etkiler. Tutarlı kurallarla bir başlangıç düzeyi belirleyin. Ardından zamanında tamamlanamayan işlerin tekrar eden nedenleri üzerinde çalışın ve müşterilere verilen taahhütlerin yerine getirilmesinde de iyileşme olup olmadığını kontrol edin.

İşlerin başlangıcını mı, tamamlanmasını mı ölçmeliyim?

Üretim kararınız açısından önemli olan olayı ölçün. Başlangıçta plana uyum, işin planlandığı zamanda başlayıp başlamadığını; tamamlamada plana uyum ise bir sonraki adım için hazır olup olmadığını gösterir. Zamanında başlayan bir işin geç tamamlanması gözden kaçmasın diye bu iki ölçümü ayrı tutun.

Yeniden çizelgelenen işler hesaplamadan çıkarılmalı mı?

Hayır. O ölçüm dönemi için uygulamaya alınan ilk planı karşılaştırma temeli olarak koruyun ve onaylanan değişiklikleri ayrıca kaydedin. Kalan üretimi yönlendirmek için güncellenmiş çizelgeyi kullanın. Aksi hâlde, geciken bir işi ileri bir tarihe taşımak, performansı iyileştirmeden uyum oranını yükseltebilir.