Şunlar gibi ERP ve MES sistemleriyle bağlanır

APS ve çizelgeleme

Üretim maliyetini düşürün: doğru değişiklikleri seçin

Üretim maliyetini düşürmenin yolunu bulun. Nakit tasarrufunu açığa çıkan kapasiteden ayırın; SkyPlanner'ın gereksiz hazırlık ve planlama işlerini nasıl azalttığını görün.

SkyPlanner Üretim Planlama Uzmanı, SkyPlanner Güncellendi 19 Ekim 2026 11 dk okuma
Reduce production cost
Bu makalede
  1. Düşürmek istediğiniz üretim maliyetlerini tanıyın
  2. Birim maliyetin düşmesi her zaman toplam giderin azalması demek değildir
  3. Maliyet sorununa uygun adımı seçin
  4. Maliyetleri düşürmek için ne zaman daha iyi çizelgelemeye yatırım yapmalı?
  5. Geri kazanılan bir saatin değeri
  6. Çizelgelemedeki iyileştirmeyi SkyPlanner ile hayata geçirin
  7. Teslimatları gözden kaçırmadan gereksiz tip değişimlerini azaltın
  8. İlerlemeye hazır işleri çizelgeleyin
  9. Gün içinde koşullar değişse de kazanımları koruyun
  10. KJH-Comp’ta neler değişti?
  11. Operasyonel iyileşmenin işletmeye fayda sağladığını doğrulayın
  12. ERP sisteminizi değiştirmeden çizelgelemeden kaynaklanan maliyetleri azaltın

Fabrikanızda cuma günü fazla mesai ödeniyor, oysa iş yükü yoğun bir makine salı günü boşta beklemişti. Bir başka bölüm daha ucuz malzeme için pazarlık yaparken operatörler bu malzemeden üretilen parçaları hurdaya ayırmaya devam ediyor. Her iki sorun da üretim maliyetlerine yansıyor, ancak farklı çözümler gerektiriyor.

Üretim maliyetini düşürmek için önce önemli bir gideri veya kapasite kaybını belirleyin, nedenini bulun ve bu nedene etki edecek bir değişiklik seçin. Ardından iyileştirmenin ne sağladığına bakın: daha az harcama mı, üretimde kullanılabilecek daha fazla zaman mı, yoksa satılabilir ürün başına daha düşük maliyet mi?

Kayıp; gereksiz tip değişimlerinden, parça bekleyen işlerden ve makinelerin iş sıralarını yeniden düzenlemek için harcanan saatlerden kaynaklanıyorsa daha iyi çizelgeleme, maliyetleri düşürmenin doğrudan bir yoludur. SkyPlanner APS bu iş sıralarını tek bir üretim çizelgesinde birleştirerek kapasiteyi geri kazanmanıza ve işleri düzenlemeye daha az zaman ayırmanıza yardımcı olur. İlk adım, bunun maliyet sorununuzun hangi bölümünü çözeceğini belirlemektir.

Düşürmek istediğiniz üretim maliyetlerini tanıyın

Fabrikadaki iyileştirmeleri değerlendirirken tutarlı bir maliyet kapsamı kullanın: direkt malzeme, direkt işçilik ve genel üretim giderleri. Genel üretim giderleri; fabrika kirası, ekipman amortismanı, bakım, elektrik ve su gibi üretimle ilgili giderleri kapsar. Satış giderleri ve şirketin genel yönetim giderleri ise daha geniş kapsamlı kârlılık değerlendirmesine aittir; bu fabrika maliyeti hesabına örtük biçimde dahil edilmemelidir.

Üretim maliyeti = Direkt malzeme + Direkt işçilik + Genel üretim giderleri

Birbiriyle karşılaştırılabilir ürünlerden oluşan tamamlanmış bir partide ortalama birim üretim maliyeti, partinin toplam üretim maliyetinin kabul edilebilir nitelikteki bitmiş ürün adedine bölünmesiyle bulunur. Üretimi devam eden işler dönemler arasında devrediyorsa bir dönemin maliyetini o dönemde tamamlanan üretimle karşılaştırmadan önce yarı mamulleri hesaba katarak mutabakat sağlayın. Farklı ürünler üreten bir fabrikada her bitmiş ürünü eşdeğer saymak yerine benzer ürünleri veya maliyetleri hesaplanmış siparişleri karşılaştırın.

Tutarları ERP ve mali kayıtlarınızdan, bu tutarların nedenlerini ise üretim kayıtlarınızdan inceleyin. İşçilik giderinin artması; yapılması gereken işin artmasından, ürün karmasının üretimi daha zor ürünlerden oluşmasından, fazla mesaiden, yeniden işlemeden veya beklemeden kaynaklanabilir. Toplam tutar nereye bakmanız gerektiğini, altta yatan neden ise neyi değiştirmeniz gerektiğini gösterir.

Birim maliyetin düşmesi her zaman toplam giderin azalması demek değildir

Bir ürün hattının aylık sabit genel üretim giderlerinin 12.000 dolar olduğunu düşünün. Bu tutar 1.000 ürüne dağıtıldığında ürün başına 12 dolar, 1.200 ürüne dağıtıldığında ise ürün başına 10 dolar düşer. Toplam genel üretim gideri hâlâ 12.000 dolardır.

Ek üretim değerli olabilir, ancak bunun için de malzeme ve başka kaynaklar gerekir. Yalnızca ortalamayı düşürmek için daha fazla üretmek, kâr yerine elde kalan stokla sonuçlanabilir. Asıl soru, hesaplamadaki paydayı büyütüp büyütemeyeceğiniz değil, ek üretimi kayda değer bir kâr marjıyla satıp satamayacağınızdır.

Maliyet düşürme projesi seçerken şu üç faydayı birbirinden ayırın:

  • Önlenen harcama: artık gerek kalmayan bir fazla mesai ödemesi, malzeme alımı veya fason üretim gideri.
  • Açığa çıkan kapasite: çalışanların veya makinelerin mevcut maliyeti devam etse bile başka yararlı işler için zaman kazanması.
  • Sabit maliyetin daha fazla ürüne dağılması: aynı genel üretim giderinin daha fazla satılabilir ürüne dağıtılmasıyla birim başına düşen payın azalması.

Üçü de işletmeye katkı sağlayabilir. Faydayı doğru tanımlamak, doğru projeyi seçmenizi ve sonucunu doğru değerlendirmenizi sağlar.

Maliyet sorununa uygun adımı seçin

Tekrarlayan ve etkisi kayda değer bir sorunla başlayın. Bir ürün ailesini, kapasitesi kısıtlı bir iş merkezini veya kâr marjı düşük bir sipariş türünü inceleyin. Beklenen ve gerçekleşen malzeme kullanımını, çalışma sürelerini, hazırlık işlemlerini ve ek giderleri karşılaştırın. İlgili işlerde neler yaşandığını operatörlere ve planlamacılara sorun.

Doğru müdahale, bulgularınıza bağlıdır:

Gözlenen durumİlk müdahale alanıDeğişiklikten beklenen sonuç
Kullanım ve kalite hedefleri tutturulsa da malzeme alımları pahalıya geliyorTeknik şartnameleri, tedarikçileri ve toplam satın alma maliyetini gözden geçirinKusurları, malzeme eksikliklerini veya fazla stoku artırmadan teslim alınan malzemenin toplam maliyetini düşürmek
Hurda ve yeniden işleme nedeniyle malzeme tüketiliyor ve operasyonlar tekrarlanıyorSüreçten, takımdan veya kaliteden kaynaklanan nedeni giderinGereken miktarda sağlam ürün üretmek için malzeme tüketimini ve tekrarlanan işlemleri azaltmak
Gerekli tip değişimlerinin her biri çok uzun sürüyorÖn hazırlığı ve makine üzerindeki ayar yöntemini iyileştirinDuruşları kısaltmak ve hazırlık için gereken işi azaltmak
Aynı takımlar veya malzemeler tekrar tekrar değiştiriliyor ya da çizelgedeki işler üretime hazır değilİş sıralamasını, üretime hazırlığı ve operasyonlar arasındaki koordinasyonu iyileştirinGereksiz geçişleri ve beklemeleri azaltmak; üretimde kullanılabilecek zamanı artırmak
Arızalar veya aşırı enerji tüketimi giderleri artırıyorEkipman güvenilirliğini, çalışma koşullarını ve tüketimi inceleyinArızaya bağlı maliyetleri veya gerekli işler için tüketilen enerjiyi azaltmak
Önlenebilir kayıplar giderildikten sonra bile karşılanması gereken siparişler kullanılabilir kapasiteyi aşıyorEk vardiya, dış kaynak kullanımı ve ek ekipman seçeneklerini karşılaştırınKârlı talebi karşılayacak yeterli kapasiteyi kabul edilebilir bir ek maliyetle sağlamak

Daha düşük bir satın alma fiyatının getirisi, artan hurda veya pahalı acil sevkiyatlar nedeniyle kaybolabilir. Benzer şekilde, bir makinenin daha hızlı çalışması, ürettiği parçalar bir sonraki operasyon için daha uzun süre bekliyorsa pek fayda sağlamaz. Değişikliğin etkisini, teslim etmeniz gereken sipariş tamamlanana kadar izleyin.

Tip değişiminin fiziksel sürecini iyileştirirken SMED yöntemleri, ön hazırlığı makinenin durmasını gerektiren işlerden ayırmanıza yardımcı olur. Çizelgeleme ise aynı maliyetin başka bir yönüne odaklanır: işler arasında geçiş yapmak için üretimi ne sıklıkla kesmeniz gerektiğine. Her ikisinden de fayda görebilirsiniz, ancak biri diğerinin yerini tutmaz.

Projeyi beklenen etkisine, bu etkinin ne sıklıkta tekrarlanacağına ve uygulama için gereken çabaya göre seçin. Pek çok siparişte tekrarlanan küçük bir iyileştirme, tek seferlik büyük bir düşüşten daha değerli olabilir. Yalnızca faydaları karşılaştırmak yerine değişiklik için gereken zamanı, ekipmanı veya yazılımı da hesaba katın.

Maliyetleri düşürmek için ne zaman daha iyi çizelgelemeye yatırım yapmalı?

Operasyonlar işi yapmaya elverişli olduğu hâlde aralarındaki beklemeler nedeniyle ücret ödenen çalışma süresi boşa gidiyorsa çizelgelemeye odaklanmak gerekir. Makineler işi yapabilir, çalışanlar yöntemi bilir; ancak malzeme durumu, önceki operasyonlar ve kullanılabilir kapasite birbiriyle uyumlu değildir. İş sıralaması sürekli olarak önlenebilir giderlere yol açar.

Daha önce kullanılan takıma yeniden dönmek, sonraki operasyonun kabul edemeyeceği bir işi başlatmak veya eksik bir bileşeni ancak makinenin işe başlaması gerektiğinde fark etmek tipik belirtilerdir. Bu sırada bir amir, teslim tarihlerini kurtarmak için işleri farklı makine kuyruklarına taşıyarak saatler harcar.

Bunlar yalnızca raporlama sorunları değildir. İlgili kaynakları ve operasyon bağımlılıklarını dikkate alarak işleri farklı bir sıraya koymanız ve bu sırayı pratik biçimde güncel tutmanız gerekir. Bu nedenle SkyPlanner, bu durumdaki işletmeler için iyi bir yatırım seçeneğidir: çizelgeyi hesaplar ve rutin güncellemelerini üstlenir. Böylece koordinasyon için daha az kapasite ve planlama zamanı harcanır.

Geri kazanılan bir saatin değeri

Günün siparişlerini üreten bir büküm iş merkezi düşünün. İlk iş sırası, her biri 30 dakika süren dört takım değişimi gerektiriyor. Yeniden düzenlenen sırada aynı siparişler iki takım değişimiyle, teslim tarihleri yine karşılanarak tamamlanıyor. Hazırlık için harcanan süre iki saatten bir saate düşüyor; böylece iş merkezinde bir saatlik kapasite açığa çıkıyor.

Bu değişiklik ekibin ücretli bir saat fazla mesai yapmak yerine işi normal vardiyada bitirmesini sağlıyorsa yapılmayan ödeme, harcamada azalma demektir. Çalışanlar aynı ücretli çalışma süresi içinde ihtiyaç duyulan başka bir işi tamamlıyorsa fayda, kullanılabilir kapasitedir. Bu iş ek satış getiriyorsa ek geliri, siparişi karşılamak için gereken ek maliyetlerle karşılaştırın.

Aynı saati ya fazla mesaiyi önlemek ya da ek üretim yapmak için kullanabiliyorsanız bu iki faydayı birden hesaba katmayın. Üretim planınızın gerçekten sağlayabileceği kullanım biçimini seçin.

Bu bir saatin nerede kazanıldığı da önemlidir. Müşteri siparişlerinin tamamlanmasını geciktiren kaynakta kazanılan zaman, zaten boş kapasitesi olan bir yerde kazanılan zamandan daha değerlidir. Bu nedenle maliyetleri düşürmek için yalnızca her makineyi meşgul tutan bir kural değil, operasyonları birbirine bağlayan bir üretim çizelgesi gerekir.

Çizelgelemedeki iyileştirmeyi SkyPlanner ile hayata geçirin

SkyPlanner’ın çizelgeleme yapay zekâsı Arcturus; iş merkezlerinizi, vardiyalarınızı, operatörlerinizi, operasyon sürelerini, bağımlılıkları, öncelikleri ve malzemeleri kullanarak ortak bir çizelge hesaplar. Her makinenin iş sırasını ayrı ayrı düzeltmek yerine siparişlerinizi tamamlamak için gereken operasyonları birbirine bağlayan bir planla çalışırsınız.

Teslimatları gözden kaçırmadan gereksiz tip değişimlerini azaltın

SkyPlanner; takım, malzeme veya renk gibi özellikleri kullanarak benzer işlerin art arda yapılmasına öncelik verebilir. Bu, tekrarlanan hazırlık işlerini azaltmanın pratik bir yoludur: Birbiriyle uyumlu işler, önlenebilir tip değişimleriyle birbirinden ayrılmak yerine peş peşe yürütülebilir.

Ancak iş sırası yine de siparişlerinizin gereksinimlerini karşılamalıdır. Benzerlik, teslimat ve diğer önceliklerle birlikte değerlendirilir. Böylece planlama kararı, tüm benzer işleri mümkün olan en büyük partide toplamaktan daha fazla fayda sağlar. Öncelikleri siz belirlersiniz; Arcturus da bunlara göre çizelgeyi hesaplar.

Büküm örneğinde amaç, iş kuyruğunu daha dolu göstermek değildir. Amaç, müşterilerin ihtiyaç duyduğu işleri zamanında tamamlarken faydalı olduğu durumlarda aynı takımlarla çalışmaya devam etmektir. Kesintiler azaldığında vardiyanın daha büyük bir bölümü bu işlere ayrılabilir.

İlerlemeye hazır işleri çizelgeleyin

Malzeme durumunu dikkate alan çizelgeleme etkinleştirildiğinde, stoktaki malzeme mevcudiyeti çizelge hesabını etkiler. Operasyonlar arasındaki bağımlılıklar üretim aşamalarını birbirine bağlar. Böylece plan, bir sonraki aşamaya geçilmeden önce tamamlanması gereken işleri hesaba katar.

Bu yaklaşım, malzemeleri hazırmış veya önceki operasyonları tamamlanmış gibi çizelgelenen işlerin yol açtığı önlenebilir beklemeleri azaltmaya yardımcı olur. Gantt görünümü, farklı kaynaklardaki işlerin hangi sırayla yürütüleceğini gösterir. Böylece planlama sorumlusu, sırada hangi işin yapılacağına ve hangi teslimat taahhüdüne dikkat edilmesi gerektiğine daha açık bilgilere dayanarak karar verebilir.

Daha iyi koordinasyon, yalnızca bir makinede boş kapasite var diye işe erken başlamanızı da önlemeye yardımcı olur. Faydayı sağlayan, sonraki aşamadaki yoğun bir operasyonun önünde daha fazla yarı mamul biriktirmek değil, gerekli siparişleri üretim boyunca ilerletmektir.

Gün içinde koşullar değişse de kazanımları koruyun

Özenle oluşturulmuş bir iş sırası, yeni bir sipariş geldiğinde veya kullanılabilir kapasite değiştiğinde faydasını yitirebilir. Bu sırayı elle yeniden oluşturmak, planlama sorumlusunun zamanını alır ve ortadan kaldırdığınız tip değişimleriyle çakışmaları yeniden ortaya çıkarabilir.

SkyPlanner’ın Autopilot özelliği, belirlediğiniz çalıştırma ayarlarına göre ve çizelgeyi etkileyen değişiklikler olduğunda çizelgeyi güncel tutar. Arcturus, durum gerektirdiğinde yeniden planlama yaparken belirlediğiniz kurallar ve kilitler geçerliliğini korur. Böylece her yeniden hesaplama ihtiyacını takip etmeye daha az, üretimde hangi önceliklerin izleneceğine karar vermeye daha fazla zaman ayırırsınız.

Dolayısıyla iyileşme, tek bir sabah için daha iyi bir plan hazırlamakla sınırlı değildir. Siparişler ve üretim sahasındaki koşullar değiştikçe kapasiteyi faydalı işlere ayırmanızı kolaylaştırır. Günlük maliyet düşüşünü sağlayan olanakları görmek için SkyPlanner’ın çizelgeleme özelliklerini keşfedin.

KJH-Comp’ta neler değişti?

Finlandiyalı fason sac parça üreticisi KJH-Comp, haftalık kapasite yüklemesi için C9000 ve elektronik tablolar kullanıyordu; günlük işlerin makinelere atanması ise hâlâ elle yapılıyordu. İki üretim amirinin her biri, zamanının en az yarısını kapasite çizelgelemeye ayırıyordu.

Şirket, C9000’i kullanmaya devam ederken sonlu kapasite çizelgeleme ve işlerin makinelere atanması için SkyPlanner’ı devreye aldı. Bükümde aynı takımlarla işlenen ve malzeme kalınlığı aynı olan işler artık art arda yürütülüyor. Bu da hazırlık ve boşta bekleme sürelerini azaltıyor.

KJH-Comp ayrıca, daha önce iki üretim amirinin üstlendiği çizelgeleme sorumluluğunun tek bir amire geçtiğini, diğer amirin ise farklı görevlere yöneldiğini belirtiyor. Şirket, genişleyen ürün yelpazesini personel sayısında buna paralel bir artış olmadan yönetebildi. Bu deneyim iki faydalı değişimi gösteriyor: Hazırlık işleri daha az kapasite tüketiyor ve çizelgeyi güncel tutmak için amirlerin daha az zaman ayırması gerekiyor.

KJH-Comp’un SkyPlanner değerlendirmesini okuyun.

Operasyonel iyileşmenin işletmeye fayda sağladığını doğrulayın

Değişikliği yapmadan önce, etkilenecek işler için mevcut durumu temsil eden bir başlangıç ölçümü kaydedin: Neler üretildiğini, hazırlık veya bekleme sürelerini, varsa fazla mesaiyi, fason işleri ve acil satın alımları belirleyin. Daha sakin bir haftayı süreç iyileşmesi sanmamak için siparişlerin ürün dağılımını, hacmini ve kalite gereksinimlerini de göz önünde bulundurun.

Değişiklikten sonra önce operasyonel sonucu kontrol edin. Tip değişimi sayısı azaldı mı? Gerekli işler planlanan vardiya içinde tamamlandı mı? Planlama sorumlusu iş kuyruklarını düzeltmeye daha az zaman ayırdı mı? Ardından finans ve üretim ekipleriyle birlikte işletmeye etkisini doğrulayın:

  • Harcama azalması söz konusuysa, gerçekte hangi ödemenin veya tüketimin azaldığını belirleyin.
  • Kapasite açığa çıktıysa, bu kapasitenin artık hangi işlerde kullanıldığını veya hangi ek kapasite alımını ertelemeye yardımcı olduğunu belirleyin.
  • Birim maliyet düştüyse, üretim miktarının yanı sıra toplam maliyeti ve ek üretime ihtiyaç olup olmadığını da kontrol edin.

İyileştirmenin devam eden maliyetini ve gerektirdiği emeği de hesaba katın. Çizelgeleme yazılımlarını değerlendiriyorsanız, APS’nin faydaları rehberi bir sonraki adım olan yatırım değerlendirmesinde size yol gösterir. Maliyet düşürme gerekçeniz, genel bir yüzde vaadinden değil, azaltmak istediğiniz somut kayıptan başlamalıdır.

Çizelgelemeyi iyileştirmek için işinize yarayan bir sipariş veya üretim sisteminden vazgeçmeniz gerekmez. SkyPlanner, açık REST API aracılığıyla her ERP veya MES ile entegre olur ve mevcut sistemlerinizi üretim çizelgeleme olanaklarıyla birleştirir.

Gereksiz hazırlıklar, malzemeler veya önceki operasyonlar hazır olmadığı için yaşanan çakışmalar ve iş kuyruklarını sürekli yeniden oluşturma ihtiyacı kâr marjınızı eritiyorsa, bunları birlikte ele almak için SkyPlanner’ı seçin. Verimli kullanabileceğiniz üretim zamanını geri kazanın, rutin planlama işlerini azaltın ve ekibinize bu kapasiteyi tamamlanmış siparişlere dönüştürmeye yardımcı olacak bir çizelge sunun.

SkyPlanner demosu için randevu alın. Görüşmede, yakın zamanda yaşadığınız ve maliyete yol açan bir çizelgeleme sorununu ele alalım: ilgili kaynağı, tamamlanması gereken siparişleri ve sorunun yol açtığı gider veya gecikmeyi paylaşın. Böylece görüşmenin amacı netleşir: Farklı bir çizelgenin işin yürütülmesini nasıl değiştireceğini ve finansal faydanın nereden geleceğini göstermek. Önce kendiniz keşfetmek isterseniz, SkyPlanner’ı demo verileriyle deneyin.

SkyPlanner

Üretim Planlama Uzmanı, SkyPlanner

SkyPlanner ile daha net bir üretim planı oluşturun

Verilerinizi bağlayın, ilk planı inceleyin ve devreye alınan her planın kontrolünü planlamacılarınızda tutun.